Tilburg Virtueel

Het Grote Geduld

Het Grote TilburgDebatStad Verkiezingsdebat van vanmiddag, met als grote onderwerpen: studenten, cultuur, milieu, en migranten, kan onmogelijk worden samengevat in één zin. Doe ik toch een poging dan wordt het, met een kwinkslag, de volgende conclusie: “De Gemeente Tilburg voorfinanciert een concert van Guus Meeuwis in een geïsoleerd Draaiend Huis voor alcohol-vrij-bierdrinkende niet-westerse allochtone studenten, die daarna elkaar de liefde verklaren en na hun studie naar de Blaak emigreren”. Op die manier slaat Tilburg vier vliegen in één klap.

3 maart 2010, en daar gaan we weer. Behalve zij die voor het eerst gaan stemmen, de jongelingen, de hoopvollen, de enthousiastelingen, en behalve zij die opnieuw hun stem zullen uitbrengen, de idealisten, de volharders, de optimisten, zijn wij allemaal een beetje moe. Moe van de politiek.

Althans, dat is wat men ons op de mouw spelt. De ene na de andere politiek commentator geeft toe aan het gevoel dat de burgers het beu zijn. “Er is een kloof”, zeggen ze. “Er is een kloof tussen burger en politiek, tussen de straat en Den Haag, tussen de Heuvel en het Kasteel”. Zeggen ze. “De politiek na Fortuyn dient te luisteren naar de mensen in het land”. Roepen ze. “De politiek is met graagte teruggevallen in haar oude gewoontes: regeren vanaf het pluche van de Tweede Kamer, beslissingen nemen vanaf de kantelen van het paleis van Koning Willem II. Neerkijkend op het gepeupel, het volk, de Tilburgers”. Beweren ze. “Sterf, oude politiek! Ben trots en vraag wat de mensen willen. Doe wat het volk wil. Zegt het volk zus, doe zus, zegt het volk zo, doe zo. Voer het vaandel van de vrijheid en schreeuw uit: “De mensen zijn het zat, meneer””. Dat is de situatie zeggen ze. De analysten. De columnisten. De commentatoren.

Het is allemaal één grote misduiding. Het valt wel mee met de apathie, de onverschilligheid, van de burgers voor de politiek. De mensen zijn de politiek helemaal niet zat. Ja, ze zijn de huichelarij zat, de machtspelletjes, de leugens, de onwil, de onkunde, de achterbaksheid, en de arrogantie in politieke kringen, maar niet de politiek. Mensen willen echt wel vertegenwoordigd worden. Mensen willen echt wel democraten zijn. Mensen willen echt wel de raad de macht geven om beslissingen te nemen. Mensen willen echt wel via de politiek een beter leven voor henzelf en hun kinderen tot stand brengen.

Hoe kan het dan beter? Hoe kan de kwaliteit van het leven voor zoveel mogelijk inwoners van Tilburg, dat centrum van het universum, omhoog? Het kan door drie misverstanden uit de wereld te helpen.

Misverstand 1: Een politieke partij moet proberen zoveel mogelijk zetels te halen. Wat een onzin! De grootste willen zijn is het domste wat je kunt willen als politieke partij. Precies omdat het zo makkelijk is. Zoek de grootste gemene deler onder het volk en je wordt de grootste. Zoek de grootste onvrede onder het volk en je wordt de grootste. Zo moet het niet. Mensen weten heus wel dat er grote verschillende ideologieën zijn en verwachten die op de affiches. Ik hoef niet precies te weten of er een kinderboerderij in het Reeshofpark komt, hoe de Spoorzone het best ingericht moet worden, of hoe het Midi theater geëxploiteerd wordt. Ik wil kiezen uit: moet de overheid alles regelen of moet de vrijheid van het individu voorop staan; moet een groot verschil in inkomen mogelijk zijn, of moet het verschil tussen arm en rijk juist worden bestreden; vinden we een gids voor ons leven in de Bijbel of vertrouwen we op het natuurlijk menselijk verstand? Willen we alleen Cultura, alleen Industria, of beide? Dat zijn grote ideologische keuzes. Die wil ik maken. Als een uitgesproken partij toevallig de grootste wordt, is het volk uitgesproken.

Misverstand 2: Een politieke partij moet altijd luisteren naar de burgers. Wat een onzin! Als we dat doen krijgen we een onmogelijke politiek. Zelfs Fortuyn zei: “Ik zeg wat ik denk en ik doe wat ik zeg”. Het is juist goed dat er die kloof is. De politiek moet voor ons belangrijke problemen zien op te lossen. Niet door bij ons nog eens te komen vragen of en hoe dat dan moet. Ga het vragen bij mensen met verstand, bij mensen met kennis van zaken, bij mensen die kundig zijn. (Ik zal trots zijn op Tilburg als onze studenten – op elk niveau – uiteindelijk die cruciale deskundigen worden). Los dus op, politici, en wij rekenen jullie af op je prestaties, zoals overal gebeurt.

Het signaleren van deze twee misverstanden komt alweer te laat. Het circus draait alweer op volle toeren, het contact met de mensen wordt alweer meer dan ooit gezocht, en iedereen wil de grootste worden.

Daarom is het goed dat we ons nu concentreren op het derde misverstand. Deze keer niet aan de kant van de politici, maar juist aan de kant van de kiezer.

Misverstand 3: Politiek lost problemen stante pede op. Kiezers menen dat alle problemen als sneeuw voor de zon verdwijnen na de vorming van een nieuwe raad en een nieuw college. Onzin natuurlijk. Het gaat om zeer complexe problemen die tijd vergen om op een goede manier opgelost te worden. Dat betekent enerzijds dat de politiek de tijd moet durven nemen, maar vooral anderzijds dat de kiezer geduld moet hebben. Een democratie is één grote oefening in geduld. Langzaam gaat het beter. In alle opzichten. Zolang de kiezer zich opstelt als een ongeduldig kind is het voor politici onmogelijk als verstandig over te komen.

Geduld, mensen, geduld is een schone zaak.

Wie geen geduld oefent is een gevaar voor onze samenleving.

Uiteindelijk zal blijken dat een kopvoddentax een slecht idee is. In het ergste geval is er een oorlog voor nodig om dit duidelijk te krijgen – in het ergste geval staat de democratie zelf op het spel. Denk daar eens aan als u op 3 maart in het stemhokje staat.

Kies groots, kies op idealen, kies met geduld, kies met groot geduld.

Column uitgesproken tijdens Het Grote TilburgDebatStad Verkiezingsdebat op 28 februari 2010 in Popcentrum 013 Tilburg