Tilburg Virtueel

Vincent van Gogh woonde tussen 15 september 1866 en 19 maart 1868 in Tilburg. De Tilburgse periode aan de Rijks-HBS Koning Willem II is de minst bekende uit zijn leven. Nergens rept van Gogh over zijn plotselinge vertrek uit Tilburg.
Toen hij in de Londense vestiging van Goupil ging werken en er een curriculum vitae moest maken, sloeg hij die periode gemakshalve over. Hij schreef zijn broer Theo op 13 juni 1873 nog wel dat hij in het Londense voorstadje Brixton een kosthuis had gevonden "...waar het betrekkelijk stil is. Het heeft wel iets van Tilburg of zo…"

Uit die periode bestaat nog een groepsfoto van de docenten en leerlingen van de Rijks-HBS Koning Willem II uit de begintijd van de school. Op de voorste rij zittend, derde van rechts is volgens het Stadsmuseum Tilburg vermoedelijk Vincent van Gogh. 

De foto is wereldwijd bekend maar heeft Cornell van Loon altijd doen twijfelen. "Van Vincent weet men dat hij op jonge leeftijd kort, stevig en gezet was". ('Vincent was kort en stevig' zei Piet van Hoorn uit Opwetten die Vincent ooit gekend heeft.) Iets wat van Loon niet terug kon vinden op de foto van de jongeman die voor Vincent wordt aangezien. Van Loon ging die met een sterke vergroting nog eens goed bekijken. Hij nam als uitgangspunt het bekende portret van Vincent op ongeveer 12 jarige leeftijd. "Ik keerde de foto horizontaal om zodat hij beter overeen kwam met de foto van de jonge man met het petje op zijn knie, waarvan men denkt dat het Vincent is".

Bij vergelijking met dit portret en de groepsfoto bleek al snel dat er weinig overeenkomsten waren. Van Loon: "Er zitten nogal wat afwijkingen in de kaaklijn, de stand en model van de oren, de haarinplant en de afstand tussen de mond en de kin. Na lang zoeken ontdekte ik een jonge man op de groepsfoto die meer overeenkomsten had met het bekende portret van Vincent. Ik heb er vervolgens vergrotingen en maskers van gemaakt en kwam tot een verrassende conclusie. De echte Vincent staat wel op de foto maar op een andere plaats".

De conclusie van van Loon: "Het moge duidelijk zijn dat het 'schriele ventje met de pet op de knie' op de bekende foto in het Tilburgse archief niet Vincent van Gogh is. Gelukkig staat hij wel elders op de groepsfoto. Het blijft nu wachten tot de gemeente het een en ander recht wil zetten".

Cornell van Loon is geboren en getogen in Tilburg en momenteel woonachtig in Goirle. Jaren terug heeft hij een opleiding gevolgd aan de Academie voor beeldende kunsten St. Joost in Breda. Hoewel hij het merendeel van zijn leven werkzaam is geweest als internationaal fotograaf, heeft hij zijn hele leven geschilderd en ging zijn interesse uit naar onder meer Vincent van Gogh.

Door de jaren heen heeft hij boeken van van Gogh verzameld en hij beschikt inmiddels over pakweg zo'n 60 titels. Zonder zichzelf op de borst te kloppen denkt hij te kunnen zeggen dat hij veel kennis heeft over Van Gogh. Over zijn leven, zijn werken en de door hem gebruikte technieken.

Cornell van Loon:"Het onderzoek dat ik gedaan heb naar de bekende groepsfoto van Vincent van Gogh dateert inmiddels van enkele jaren geleden en ik heb destijds hiervan melding gemaakt bij de gemeente. Hierop heb ik nimmer enige reactie ontvangen. Het stoorde mij al lang dat het schriele ventje met de pet op de knie werd aangezien voor Vincent van Gogh. Uit brieven en uit de mond van mensen die Vincent hebben gekend, blijkt dat hij kort en stevig was. Iets wat ik niet in de foto terug kon vinden. Bovendien waren er weinig overeenkomsten tussen deze foto en het bekende portret van Vincent op 12 jarige leeftijd. Dit en het feit dat er ook bij enkele kennissen meer twijfels bestonden, was uiteindelijk reden om eens verder te zoeken op de foto. Met het inmiddels bekende resultaat."

"Met kunstschilder Richard van Dijk, die ook veel kennis had over Vincent, heb ik eindeloze uren gediscussieerd over zijn werk en hebben we samen vele keren het van Gogh museum bezocht. Hij was ook in het bezit van een foto van Vincent van Gogh en Anton Mauve".
In zijn weblog heeft Cees van Loon meer geschreven over Vincent van Gogh in Tilburg.Waaronder een interessant verslag van de vermeend Tilburgse tekening van 'De Spitter'. Deze tekening is volgens van Loon niet van van Gogh, net zo min overigens als het 'Corintisch Capiteel'. Beide tekeningen zijn destijds voor veel geld aangekocht door de gemeente Zundert. Deze heeft inmiddels, mede op instigatie van van Loon, de tekeningen uit haar collectie genomen voor nader onderzoek.
"Het is algemeen bekend dat de gemeente Tilburg een slaatje wil slaan uit het feit dat Vincent van Gogh enige tijd in Tilburg heeft gewoond. Maar dat is eigenlijk het enige wat er te melden valt. In al zijn brieven is er slechts een kleine verwijzing naar Tilburg. Niets meer en niet minder. Het verhaal dat de gemeente ons wil doen geloven dat C.C. Huijsmans van Gogh heeft leren tekenen is onzin en afkomstig uit de koker van prof. dr. H.F.J.M. van den Eerenbeemt."

"Neem van mij aan dat Vincent in die tijd niet kon tekenen en dat zijn resultaten nauwelijks om over naar huis te schrijven waren. Zijn moeizame ontwikkeling begon pas in de Borinage. Hij was toen 28 jaar."